ناباروری از مشکلات شایع زوجین در دهه های اخیر محسوب می شود که بار سنگینی از نگرانی را به خانواده ها تحمیل می کند. ناباروری به این صورت تعریف می شود که پس از یک سال مقاربت منظم و بدون پیشگیری، زوجین موفق به بارداری نشوند. مراجعه به بهترین متخصص زنان تهران در مراحل اولیه به شما عزیزان کمک می کند تا با تشخیص زودهنگام و برنامه ریزی درمانی مناسب، شانس بارداری خود را افزایش دهید. در این مقاله به بررسی موضوعاتی اعم از نازایی، دلایل بروز ناباروری در مردان و زنان، روشهای پیشگیری و داروهای موثر می پردازیم پس با ما همراه باشید.
نازایی چیست؟
ناباروری یا نازایی به وضعیتی گفته می شود که یکی از اعضای زوج یا هر دو نتوانند به طور طبیعی باروری داشته باشند. عوامل متعددی از جمله اختلالات هورمونی، مشکلات آناتومیک و سبک زندگی نادرست در بروز نازایی موثر هستند. بهترین متخصص زنان و زایمان تهران با بهره گیری از تجهیزات پیشرفته و تجربه بالینی می تواند به دقت تشخیص بدهد و راهکارهای درمانی مناسبی را به شما عزیزان پیشنهاد دهد.
علائم ناباروری
لازم به ذکر است نشانه های نازایی در بسیاری از موارد مبهم و تدریجی بوده اما برخی علائم هشدار دهنده به بررسی سریع توسط پزشک نیاز دارند. اختلالات چرخه قاعدگی مثل نامنظم بودن پریودی یا خونریزی های شدید و دردناک نشانه ای از تخمک گذاری نامنظم می باشد.
کاهش میل جنسی و مشکلات نعوظ در مردان، درد مزمن در ناحیه لگن و زیر شکم، تورم یا حساسیت در ناحیه بیضه ها و تجربه سقط های مکرر هم نشان دهنده لزوم مراجعه به متخصص زنان است. با پیگیری علائم و انجام آزمایشات مرتبط می توانید علت اصلی را شناسایی و درمان را شروع کنید.
توجه: جهت اخذ نوبت و برقراری ارتباط با دکتر سودابه متین، بر روی کلمه تماس کلیک کنید و وقت مشاوره خود را به راحتی رزرو نمایید.
علت بروز نازایی
ناباروری ناشی از ترکیبی از عوامل فیزیکی، هورمونی و محیطی است. در بررسی دلایل باید هر دو نفر تحت آزمایشات تخصصی قرار بگیرند تا منشا مشکل مشخص شود. به همین دلیل ابتدا پزشک قبل از هر اقدام درمانی، سوابق پزشکی، شیوه زندگی و نتایج آزمایشات را بررسی می کند تا درمان موثر و متناسب با شرایط شما را ارائه دهد.
دلایل نازایی در مردان
مشکل در تولید اسپرم یکی از مهمترین دلایل ناباروری مردان است. کاهش تعداد اسپرم، اختلال در حرکت یا مورفولوژی غیرطبیعی اسپرم توانایی باروری آقایان را تا حد زیادی کاهش می دهد. عوامل ژنتیکی، سابقه عفونت هایی مثل اپیدیدیمیت و اورکیت، ضربه یا جراحی بیضه و قرار گرفتن در معرض حرارت یا مواد شیمیایی سمی نقش مهمی در بروز این عارضه دارند. با انجام آزمایش مایع منی و بررسی دقیق زیر میکروسکوپ، اختلالات شما شناسایی و درمان هورمونی یا جراحی مناسب انجام می شود.
بیشتر بخوانید: عوارض زایمان سزارین
دلایل نازایی در زنان
اختلالات هورمونی مثل سندرم تخمدان پلی کیستیک و کم کاری یا پرکاری تیروئید تخمک گذاری را مختل می کند. چسبندگی یا التهاب در رحم و لوله های فالوپ، سابقه جراحی های لگنی یا عفونت های لگنی مزمن از دیگر علل آناتومیک به شمار می آیند. میوم های رحمی، پولیپ و اختلالات ساختاری در رحم هم مانع لانه گزینی جنین می شوند.
لازم به ذکر است کاهش ذخیره تخمدان با افزایش سن به خصوص بعد از 35 سالگی به تدریج کیفیت و تعداد تخمک ها را کاهش می دهد. پزشک با انجام سونوگرافی واژینال و آزمایشات هورمونی به تشخیص دقیق این اختلالات کمک و راهکارهای درمانی مناسبی را توصیه می کند.
داروهای موثر در نازایی زنان
برای تحریک تخمک گذاری و بهبود کیفیت فولیکول ها از داروهای محرک فولیکول مثل کلومیفن سیترات و لتروزول استفاده می شود. در موارد پیچیده تر، هورمون های گنادوتروپین به صورت تزریقی برای افزایش تعداد فولیکول ها تجویز می شوند. مصرف مکمل های ویتامینی مثل کوآنزیم Q10 و اسید فولیک هم نقش مؤثری در بهبود عملکرد تخمدان دارند. تمام این داروها باید تحت نظر پزشک و با پیگیری سونوگرافی منظم مصرف شوند تا عوارض جانبی به حداقل برسد.
داروهای موثر در ناباروری مردان
اختلالات هورمونی در مردان با استفاده از کلومیفن، هورمون های گنادوتروپین یا مکمل های تستوسترون درمان می شود. در صورت وجود عفونت در مجاری تناسلی، دوره های درمانی با آنتی بیوتیک های هدفمند التهاب را کاهش می دهد و کیفیت اسپرم را بهبود می بخشد. تغییر سبک زندگی از جمله کاهش مصرف الکل، ترک سیگار و افزایش فعالیت ورزشی هم تاثیر بسزایی در بهبود شاخص های مایع منی دارد.
رابطه نازایی و گربه
تا به حال ارتباط مستقیم بین نگهداری گربه و ناباروری ثابت نشده است. اما عامل احتمالی توکسوپلاسموز است که از مدفوع گربه منتقل می شود و پروسه بارداری را با مشکل مواجه می کند. اگر بهداشت را به طور کامل رعایت کنید و به صورت منظم پس از تماس با خاک و نظافت روزانه گربه دست های خود را بشویید، خطر ابتلا را به حداقل می رسانید.
روشهای پیشگیری از ناباروری
برای پیشگیری از نازایی، توجه به سلامت جسم و روان و ایجاد سبک زندگی متعادل اهمیت بسیار زیادی دارد. تغذیه مناسب با تاکید بر مواد مغذی مورد نیاز برای تولید مثل، خواب کافی و به موقع و کنترل عوامل خطر از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. برخی از مهمترین راهکارهای پیشگیری از ناباروری به شرح زیر است:
- ورزش منظم
- مدیریت استرس
- معاینات دوره ای
- حفظ وزن مطلوب
- ترک سیگار و الکل
- پرهیز از سموم محیطی
روشهای تشخیص ناباروری
تشخیص دقیق ناباروری ترکیبی از روشهای تصویربرداری و آزمایشگاهی بوده که در ادامه برخی از مهمترین آنها را بررسی می نماییم:
- هیستروسالپنگوگرافی
- آزمایشهای هورمونی خون
- تست ذخیره تخمدان (AMH)
- آزمایش مایع منی سونوگرافی واژینال
روشهای درمان نازایی
به طور کلی درمان ناباروری با توجه به علت این عارضه به روش های زیر تقسیم می شود:
- جراحی ترمیمی
- درمان هورمونی
- تلقیح داخل رحمی (IUI)
- لقاح آزمایشگاهی (IVF)
- تزریق داخل سیتوپلاسمی اسپرم (ICSI)
بیشتر بخوانید: عوارض سیگار در بارداری
نتیجه گیری
با توجه به مطالب ذکر شده در بالا نتیجه می گیریم، ناباروری یا نازایی چالشی فراگیر بوده که علاوه بر بعد جسمی، جنبه های روانی و اجتماعی هم دارد. شناخت دقیق علائم و دلایل مردانه و زنانه، استفاده از داروهای موثر و پیروی از دستورات پزشک در تمامی مراحل درمان، شانس موفقیت را به طور قابل توجهی افزایش می دهد. با پیشگیری از طریق سبک زندگی سالم و تشخیص به موقع از طریق آزمایش های تخصصی میتوان این مسیر را کوتاه تر و کم هزینه تر کرد و زمینه ای برای زندگی پرثمر و بی دغدغه تر خانواده ها فراهم کرد.
