خونریزی در بارداری یکی از علائمی بوده که برای مادران باردار نگران کننده می باشد. معمولا این عارضه بنا به دلایل مختلفی در سه ماهه اول، دوم یا سوم بارداری رخ می دهد. اما آیا همیشه خونریزی در دوران بارداری خطرناک است؟ چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟ برخی از خونریزی ها نشانه ای از مشکلات جدی مانند سقط جنین، حاملگی خارج از رحم یا جفت سرراهی می باشند، در حالی که برخی دیگر ممکن است ناشی از تغییرات طبیعی بدن باشد. در ادامه به بررسی دلایل بروز، علائم هشداردهنده، روشهای تشخیص و درمان آن می پردازیم پس با ما همراه باشید.
خونریزی در بارداری چیست؟
خونریزی در دوران بارداری به شکل لکه بینی یا خونریزی شدید بروز می کند و باتوجه به علت آن ممکن است کوتاه مدت یا طولانی باشد. اما آیا هر خونریزی خطرناک است؟ چه تفاوتی بین لکه بینی طبیعی و خونریزی های جدی وجود دارد؟
در بسیاری از موارد، خونریزی در اوایل بارداری ناشی از تغییرات طبیعی بدن بوده و جای نگرانی ندارد. اما در برخی شرایط ممکن است هشداری در مورد مشکلاتی اعم از سقط جنین، حاملگی خارج از رحم یا مشکلات جفتی باشد.
دلایل خونریزی در دوران بارداری
قطعا این عارضه باعث نگرانی شما عزیزان می شود اما بهتر است بدانید با توجه به شدت و علت آن، همیشه خطرناک نیست. برخی از موارد خونریزی طبیعی و گذرا هستند، در حالی که برخی دیگر نیاز به بررسی و اقدامات پزشکی دارند. در ادامه، دلایل مختلف خونریزی را در سه ماهه های اول، دوم و سوم بارداری بررسی می نماییم.
بیشتر بخوانید: یبوست بعد از زایمان
دلایل لکه بینی در سه ماهه اول بارداری
- لانه گزینی جنین: در هفته اول پس از لقاح، تخمک بارور شده به دیواره رحم متصل می شود که این موضوع باعث لکه بینی خفیف می گردد.
- سقط جنین: در سه ماهه اول، احتمال سقط جنین بیشتر بوده، بنابراین اگر خونریزی همراه با گرفتگی شدید شکمی باشد، نیاز به بررسی فوری پزشکی دارد.
- رابطه جنسی: افزایش جریان خون در دهانه رحم در دوران بارداری باعث حساسیت بیشتر این ناحیه می شود. بنابراین رابطه جنسی موجب لکه بینی خفیف و موقتی می شود.
- عفونت های واژینال و دهانه رحم: بیماری های مقاربتی مانند کلامیدیا یا تبخال تناسلی و همچنین عفونت های واژینال باعث التهاب و خونریزی در دوران بارداری می شوند.
- معاینه فیزیکی: معاینات لگنی و آزمایش هایی مانند پاپ اسمیر به دلیل افزایش حساسیت دهانه رحم باعث لکه بینی خفیف می شوند که معمولا بعد از 24 ساعت برطرف می شود.
- پولیپ های دهانه رحم: برخی زنان قبل از بارداری به پولیپ های دهانه رحم مبتلا هستند که در دوران بارداری به دلیل افزایش حساسیت این ناحیه، دچار خونریزی خفیفی می شوند.
- خونریزی ساب کوریونیک: این عارضه به جمع شدن خون بین دیواره رحم و جفت گفته می شود. لازم به ذکر است این عارضه ممکن است بدون علائم باشد یا با خونریزی همراه شود.
دلایل خونریزی در سه ماهه دوم و سوم بارداری
- جدا شدن زودرس جفت: جدا شدن جفت از دیواره رحم قبل از زایمان باعث خونریزی ناگهانی و شدید، درد شکم و افزایش ضربان قلب جنین می گردد.
- زایمان زودرس: اگر قبل از هفته 37 بارداری خونریزی همراه با انقباضات رحمی، فشار لگنی یا ترشح مایعات مشاهده شود، این وضعیت نشانه زایمان زودرس باشد.
- پارگی رحم: در زنانی که قبلا سزارین داشته اند، در بارداری های بعدی ممکن است اسکار جراحی پاره شود که این وضعیت باعث خونریزی شدید و زایمان فوری می شود.
- جفت سرراهی: در این وضعیت جفت به جای قرارگیری در قسمت بالایی رحم، در پایین رحم قرار گرفته و دهانه رحم را مسدود می کند که در نهایت باعث بروز این عارضه می شود.
- عروق سرراهی: در برخی موارد، رگ های خونی جفت یا بند ناف در مسیر دهانه رحم قرار می گیرند. این وضعیت خطرناک بوده زیرا با پارگی این رگ ها، خونریزی شدید و کاهش اکسیژن رسانی به جنین رخ می دهد.
دلایل خونریزی در اواخر بارداری
- آسیب به دهانه رحم یا واژن: رابطه جنسی، معاینه پزشکی یا افزایش حساسیت دهانه رحم منجر به خونریزی خفیف در اواخر بارداری می شود.
- پولیپ های دهانه رحم: وجود پولیپ های خوش خیم در دهانه رحم در اثر تغییرات هورمونی و افزایش جریان خون باعث خونریزی خفیف می گردد.
- سرطان دهانه رحم: در برخی موارد، سرطان دهانه رحم باعث خونریزی غیرطبیعی می شود. در صورت تداوم یا شدت خونریزی باید به بهترین متخصص زنان در تهران مراجعه نمایید.
اقدامات لازم در صورت مشاهده خونریزی در دوران بارداری
همانطور که در بالا ذکر کردیم، این عارضه باعث ایجاد نگرانی های زیادی می شود که در چنین شرایطی، حفظ آرامش و رعایت برخی نکات ضروری بوده تا خطرات احتمالی کاهش یابد. در ادامه به مهمترین اقدامات برای مواجهه با خونریزی در بارداری پرداخته ایم:
- اجتناب از رابطه جنسی
- استفاده از پد به جای تامپون
- حفظ آرامش و کاهش استرس
- مصرف دارو تحت نظر پزشک
- استراحت و اجتناب از فعالیت های سنگین
چه زمانی باید باید به پزشک مراجعه کنیم؟
خونریزی از واژن در دوران بارداری نشان دهنده مشکلات جدی می باشد، بنابراین در صورت مشاهده خونریزی غیر طبیعی و علائم ذکر شده در زیر باید سریعا به پزشک خود مراجعه کنید.
- تب بالا یا لرز شدید
- سرگیجه یا احساس غش
- خونریزی شدید همراه با یا بدون درد
- خروج ترشحات حاوی بافت از واژن
- درد شدید یا گرفتگیهای عضلانی در ناحیه شکم
بیشتر بخوانید: کشیدن بخیه سزارین
نتیجه گیری
با توجه به مطالب ذکر شده در بالا نتیجه می گیریم، خونریزی در دوران بارداری یکی از علائم نگران کننده بوده که در بسیاری از موارد به ویژه در سه ماهه اول، این خونریزی ها بی خطر هستند و به طور طبیعی برطرف می شوند. به طور کلی عوامل مختلفی اعم از لانه گزینی جنین، رابطه جنسی، معاینات فیزیکی، عفونت ها، سقط جنین یا جدا شدن زودرس جفت باعث بروز خونریزی در بارداری می شود. در مواردی که خونریزی شدید، دردهای شکمی یا علائم دیگری مانند سرگیجه، تب، یا خروج بافت از واژن مشاهده کردید، باید بلافاصله به پزشک خود مراجعه نمایید.
