عفونت واژن یکی از شایع ترین مشکلات زنان بوده که در هر سنی بروز می کند و تاثیر قابل توجهی بر کیفیت زندگی شما عزیزان دارد. این نوع عفونت با علائمی اعم از خارش، سوزش، ترشحات غیرطبیعی و گاهی بوی نامطبوع همراه است. اما آیا هرگونه تغییر در ترشحات واژینال نشانه عفونت است؟ چه عواملی باعث ایجاد این عفونت می شوند و چگونه میتوان از آن پیشگیری کرد؟ در این مقاله قصد داریم به بررسی عفونت واژن، انواع، عوارض، علائم، دلایل، روشهای پیشگیری و تشخیص بپردازیم پس با ما همراه باشید.
عفونت واژن چیست؟
عفونت واژن یکی از شایع ترین اختلالات دستگاه تناسلی زنان بوده که در دوران باروری یعنی بین بلوغ تا یائسگی بروز می کند. این عفونت زمانی ایجاد می شود که تعادل طبیعی باکتری ها یا قارچ های ناحیه واژینال به هم بخورد و در نتیجه با علائمی مانند خارش، سوزش، درد، بوی ناخوشایند و ترشحات غیرطبیعی ظاهر می شود.
به طور طبیعی واژن روزانه مقدار کمی ترشح شفاف و بی بو دارد اما اگر این ترشحات دچار تغییر رنگ شوند یا بوی تند پیدا کنند، احتمال وجود عفونت مطرح می شود. آیا می دانستید که حدود 30 درصد از زنان در طول زندگی خود دست کم یکبار به عفونت واژن مبتلا می شوند؟ این آمار نشان می دهد که توجه به نشانه ها و مراجعه به موقع به پزشک از اهمیت بالایی برخوردار است.
علائم عفونت واژن
عفونت واژن یکی از مشکلات شایع در میان زنان بوده که در هر سنی رخ می دهد. هرچند در برخی موارد این عارضه بدون علائم بوده اما اغلب با نشانه هایی همراه می شود که آگاهی از آنها نقش بسزایی در تشخیص و درمان به موقع دارد. لازم به ذکر است در صورت مشاهده هر یک از علائم باید به بهترین متخصص زنان و زایمان در تهران مراجعه نمایید. حال در ادامه به مهمترین نشانه های عفونت واژن اشاره می نماییم:
- خارش واژن
- سوزش واژن
- بوی نامطبوع از واژن
- درد هنگام رابطه جنسی
- ترشحات غیرطبیعی واژن
- درد یا سوزش هنگام ادرار
- تغییر در میزان یا رنگ ترشحات
- خونریزی یا لکه بینی خارج از دوره قاعدگی
دلایل بروز عفونت واژن
عفونت واژن یکی از مشکلات شایعی بوده که بسیاری از زنان در مقاطعی از زندگی خود با آن رو به رو می شوند. این عارضه بنا به دلایل مختلفی بروز می کند. در بسیاری از موارد، برهم خوردن تعادل طبیعی محیط واژن عامل اصلی این عفونت هاست اما گاهی نیز عوامل خارجی یا داخلی دیگری در بروز آن نقش دارند. مهمترین دلایل بروز عفونت واژن به شرح زیر است:
- استرس زیاد
- دیابت کنترل نشده
- داروهای کورتونی
- قارچ کاندیدا آلبیکانس
- استفاده از دوش واژینال
- عدم رعایت بهداشت فردی
- کاهش سطح هورمون استروژن
- مصرف طولانی مدت آنتی بیوتیک
- برقراری رابطه جنسی محافظت نشده
- پوشیدن لباس های زیر تنگ و غیرنخی
- رشد بیش از حد باکتری های مضر واژن
- انگل های تک یاخته ای (مثل تریکوموناس)
- استفاده از قرص های استروژنی ضد بارداری
- استفاده از داروهای واژینال بدون تجویز پزشک
- استفاده از صابون ها و شوینده های عطری یا شیمیایی
انواع عفونت واژن
انواع عفونت واژن بر اساس عامل دلایل بروز به دسته های مختلفی تقسیم می شوند که شناخت دقیق آنها نقش بسزایی در انتخاب روش درمان مناسب دارد. در ادامه به سه نوع شایع عفونت واژینال که در میان زنان بسیار دیده می شود، اشاره خواهیم کرد:
عفونت قارچی واژن
این نوع عفونت که اغلب توسط قارچی به نام کاندیدا آلبیکانس ایجاد می شود با علائمی همچون خارش شدید، التهاب، سوزش هنگام ادرار یا رابطه جنسی و ترشحات سفید غلیظ و پنیری شکل شناخته می شود. عواملی مانند مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک ها، دیابت، بارداری، ضعف سیستم ایمنی و مصرف زیاد قند و کربوهیدرات، زمینه را برای رشد بیش از حد قارچ ها فراهم می کنند. این نوع عفونت حتی در دختران باکره نیز مشاهده می شود.
عفونت باکتریایی واژن
در این حالت، تعادل باکتری های مفید و مضر واژن برهم می خورد و باکتری های مضر بیش از حد رشد می کنند. این نوع عفونت بدون درد بوده اما ممکن است با خارش و ترشحاتی خاکستری رنگ یا زرد همراه باشد که بویی شبیه به بوی ماهی دارند و اغلب پس از رابطه جنسی قابل تشخیص اند. در صورت عدم توجه، این عفونت منجر به عوارضی اعم از عفونت رحم، التهاب لگن، سقط جنین یا عفونت پس از زایمان می شود.
بیشتر بخوانید: بی اختیاری ادرار در زنان چیست؟
عفونت تریکومونیازیس
تریکومونیازیس نوعی عفونت مقاربتی بوده که توسط یک انگل تک یاخته ای به نام تریکوموناس واژینالیس ایجاد می شود. علائم این عارضه شامل خارش و سوزش واژن، درد زیر شکم، سوزش ادرار و ترشحات کف آلود و بدبوی زرد مایل به سبز است. این بیماری اغلب ابتدا به مجاری ادراری حمله کرده و سپس به واژن گسترش پیدا می کند.
روشهای پیشگیری از عفونت واژن
برای جلوگیری از بروز این عارضه، رعایت برخی نکات ساده و اصولی نقش بسزایی در حفظ سلامت ناحیه تناسلی ایفا می کند. با پیروی از توصیه های بهداشتی میتوان احتمال ابتلا به این عارضه را به حداقل می رساند.
- خشک نگه داشتن واژن
- رعایت بهداشت ناحیه تناسلی
- کنترل بیماری هایی مانند دیابت
- خودداری از انجام دوش واژینال
- استفاده از کاندوم در روابط جنسی
- استفاده از لباس زیر نخی یا پنبه ای
- مصرف مواد غذایی حاوی پروبیوتیک
- اجتناب از مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک ها
- پرهیز از استفاده از وان و جکوزی های عمومی
- اجتناب از پوشیدن لباس زیر و شلوار تنگ یا نایلونی
- پرهیز از مصرف صابون ها، ژل ها و شوینده های معطر
- خشک کردن ناحیه تناسلی از جلو به عقب پس از شست و شو
- استفاده از کاندوم لاتکس برای کاهش خطر عفونت های مقاربتی
بیشتر بخوانید: خشکی واژن چیست؟
روشهای تشخیص عفونت واژن
برای تشخیص دقیق عفونت واژن مراجعه به پزشک متخصص زنان ضروری است. تشخیص درست این عارضه نه تنها به شناسایی نوع عفونت کمک می کند بلکه امکان انتخاب بهترین روش درمان را نیز فراهم می سازد. در ادامه به روشهای تشخیص این بیماری اشاره می نماییم:
- معاینه لگنی
- آزمایش خون
- آزمایش ادرار
- آزمایش PH واژن
- نمونه برداری از ترشحات واژن
- بررسی سوابق پزشکی و علائم بیمار
- بررسی میکروسکوپی ترشحات واژن
- بررسی وضعیت ظاهری واژن و دهانه رحم
بیشتر بخوانید: آیا خونریزی بعد از تست پاپ اسمیر طبیعی است؟
روشهای درمان عفونت واژن
برای درمان عفونت واژینال روشهای متعددی وجود دارد که میتوان آنها را در سه گروه اصلی درمان های خانگی، درمان های گیاهی و دارویی تقسیم بندی می کند. به طور کلی روشهای درمان عفونت واژن به شرح زیر است:
- شیاف یا پماد کلوتریمازول
- کاهش مصرف قند و شکر
- شستشو با محلول ویتامین C
- مصرف سیر در رژیم غذایی
- استفاده از محلول آب و نمک
- حمام نشسته با آب و سرکه سیب
- قرص مترونیدازول یا تینیدازول
- استفاده موضعی از روغن نارگیل
- شیاف میکونازول یا بوتوکونازول
- ژل مترونیدازول یا پماد کلیندامایسین
- نشستن در محلول جوش شیرین و آب
- قرص فلوکونازول (ضد قارچ خوراکی)
- استفاده از کمپرس خنک در ناحیه تناسلی
- شستشوی واژن با ترکیب عسل و آب ولرم
- نشستن در لگن حاوی دم نوش پونه یا آویشن
- شستشو یا نشستن در محلول آب و سرکه سفید
- پماد یا قرص واژینال استروئیدی برای آتروفی واژن
- مصرف دمنوش های گیاهی مانند آویشن، پونه، نعناع
- قرص آزیترومایسین یا سفیکسیم (برای عفونت های باکتریال)
- استفاده از اسید بوریک (فقط با مشورت پزشک و با رعایت احتیاط)
توجه: جهت اخذ نوبت و برقراری ارتباط با دکتر متین، بر روی کلمه تماس کلیک کنید و وقت مشاوره خود را رزرو نمایید.
نتیجه گیری
با توجه به مطالب ذکر شده در بالا نتیجه می گیریم، عفونت واژن یکی از مشکلات شایع در میان زنان بوده که بسته به نوع آن روش های درمانی متفاوتی دارد. تشخیص صحیح نوع عفونت توسط پزشک، نخستین و مهمترین گام در مسیر درمان موثر است. با این حال بسیاری از موارد خفیف به ویژه عفونت های قارچی را میتوان با روش های خانگی یا گیاهی نیز کنترل و تسکین داد. استفاده از داروهای تجویزی مانند قرص ها، شیاف ها یا پمادها در کنار روشهای طبیعی مانند روغن های گیاهی، محلول های شستشو و تغییر سبک زندگی منجر به بهبود علائم می شود.
